شبکه نمایش خانگی در سالهای اخیر به یکی از مهمترین عرصههای تولید و انتشار محصولات تصویری تبدیل شده است؛ عرصهای که با گسترش پلتفرمهای نمایش آنلاین، مخاطبان گستردهای را به خود جذب کرده، اما در کنار این گسترش، انتقادها درباره محتوای برخی آثار و میزان نظارت بر آنها نیز افزایش یافته است.
در حالی که مسئولان سازمان تنظیم مقررات رسانههای صوت و تصویر فراگیر (ساترا) بارها بر ضرورت رعایت قوانین و ضوابط محتوایی در شبکه نمایش خانگی تاکید کردهاند، انتشار برخی سکانسها در سریالهای جدید پلتفرم های خانگی نشان میدهد که همچنان فاصله قابلتوجهی میان موضعگیریهای رسمی و آنچه در خروجی برخی پلتفرمها به مخاطب عرضه میشود، وجود دارد.
تازهترین نمونه این مسئله را میتوان در دو سریال «سرخ و سیاه» و «یل» مشاهده کرد؛ آثاری که انتشار برخی صحنههای آنها با واکنش گستردهای در فضای رسانهای و شبکههای اجتماعی همراه شده است.
سریال «سرخ و سیاه» به کارگردانی آیدا پناهنده که از پلتفرم فیلیمو منتشر میشود، از جمله تولیدات جدید شبکه نمایش خانگی است که با حاشیههای محتوایی همراه شده است.
نمایش صحنه رقص یک زن در این مجموعه، از جمله مواردی است که انتقادهایی را درباره نحوه بازنمایی برخی رفتارها و رعایت ضوابط فرهنگی در این اثر به دنبال داشته است.
در سوی دیگر، سریال «یل» به کارگردانی جمشید محمودی نیز با انتشار قسمت ششم خود حاشیه تازهای را در شبکه نمایش خانگی رقم زد.
در یکی از سکانسهای این قسمت، بابک حمیدیان در نقش پسر، سهیلا رضوی را که نقش مادر او را ایفا میکند، در آغوش میگیرد!
انتشار این صحنه با واکنشهای گستردهای همراه شد و بار دیگر بحث رعایت ضوابط شرعی و محتوایی در آثار نمایش خانگی را به میان آورد.
در ادامه این حواشی، دادسرای ویژه فرهنگ و رسانه، دستور توقف انتشار سریال «یل» را به دلیل انتشار محتوای مجرمانه و مغایر با عفت و اخلاق عمومی صادر کرد.
از این قبیل اتفاقها در سریالها و تاک شوها و برنامههای گفت و گو محور پلتفرمهای خانگی نشان میدهد که مسئله نظارت بر محتوای تولیدات نمایش خانگی صرفاً یک بحث رسانهای و انتقادی نیست و در برخی موارد حتی به ورود دستگاه قضایی نیز منجر میشود.
اما سوال اساسی در مواجهه با این اتفاقات، توجه عملکرد نهاد ناظر بر شبکه نمایش خانگی است.
ساترا بهعنوان نهادی که مسئولیت تنظیمگری و نظارت بر رسانههای صوت و تصویر فراگیر را بر عهده دارد، باید توضیح دهد که آثار مورد بحث با چه فرآیندی مجوز تولید و انتشار دریافت کردهاند و چگونه برخی صحنههای بحثبرانگیز توانستهاند از مراحل نظارتی عبور کنند و به دست مخاطب برسند؟
این نخستین بار نیست که موضوع ولنگاری محتوایی در شبکه نمایش خانگی و عملکرد ساترا در این زمینه مورد انتقاد قرار میگیرد.
جهاننیوز پیش از این نیز در گزارشی با عنوان «ولنگاری در نمایش خانگی» به وضعیت محتوایی برخی تولیدات شبکه نمایش خانگی و ضرورت برخورد جدی با تخلفات احتمالی پرداخته بود.
پس از انتشار این گزارش، ساترا با انتشار جوابیهای خطاب به جهاننیوز، نسبت به مطالب مطرحشده واکنش نشان داد.
این سازمان در جوابیه خود با عنوان «در اجرای قوانین و اسناد بالادستی تعارف نداریم» بر ضرورت اجرای ضوابط و مقررات تاکید کرد و موضع خود را در قبال اجرای قوانین و اسناد بالادستی اعلام کرد.
در واقع، جوابیه ساترا در آن مقطع این انتظار را ایجاد میکرد که این سازمان با حساسیت بیشتری موضوع نظارت بر محتوای تولیدات نمایش خانگی را دنبال کند و اجازه ندهد برخی حاشیههای محتوایی و قبح شکنی ها به یک روند تکرارشونده تبدیل شود.
اما اکنون با انتشار سکانسهای بحثبرانگیز در سریالهایی همچون «سرخ و سیاه» و «یل» و غیره…، بار دیگر همان انتقادهای قبلی مطرح شده است.
این وضعیت یک پرسش جدی را به وجود میآورد اگر ساترا در اجرای قوانین و اسناد بالادستی تعارف ندارد، چرا همچنان شاهد تکرار چنین اتفاقاتی در شبکه نمایش خانگی هستیم؟
آیا جوابیه و تاکید بر برخورد با تخلفات توانسته است در عمل به تغییر روند تولید و انتشار آثار منجر شود یا اینکه واکنشها همچنان به تذکرهای مقطعی و پیگیریهای موردی محدود مانده است؟!
تکرار قبح شکنی در سایه واکنشهای مقطعی نهادهای مسئول
یکی از مشکلاتی که در سالهای اخیر در حوزه شبکه نمایش خانگی مشاهده شده، تکرار حاشیههای محتوایی و قبح شکنی با وجود واکنشهای مقطعی نهادهای مسئول است.
در موارد مختلف، پس از انتشار یک سریال یا قسمت خاص، موجی از انتقادها شکل میگیرد، مسئولان از پیگیری موضوع خبر میدهند و گاهی حتی خبرهایی درباره اصلاح محتوا یا برخورد با پلتفرم منتشر میشود؛ اما پس از مدتی، نمونههای مشابه در اثری دیگر تکرار میشوند.
اگر یک اثر پیش از انتشار مورد بازبینی قرار میگیرد، چرا باید پس از انتشار قسمتهای آن، شاهد طرح اعتراضها، صدور تذکرها یا حتی ورود دستگاه قضایی باشیم؟
پرسش پایانی همچنان پابرجاست؛ اگر قرار است پس از هر قبحشکنی صرفاً تذکری داده شود و پس از مدتی همان اتفاق در قالب سریالی دیگر تکرار شود، پس ضمانت اجرای قوانین و اسناد بالادستی که ساترا بر اجرای بدون تعارف آنها تاکید کرده، دقیقاً کجاست؟
امیدواریم اکنون با ورود دستگاه قضا و نظارت بیشتر بر خود ساترا دیگر شاهد این ولنگاری و قبح شکنی بیش از حد در پلتفرم های نمایش خانگی نباشیم.







دیدگاهتان را بنویسید